EN

Liman reisinin defterindeki her gemi burada. Birinin adını söyleyin, dürbün onu bulsun.

Deneyin

Özel bir sergi

Kara Bayrak

Dünya denizlerine yelken açmış en ünlü korsanlar, deniz akıncıları ve kaper kaptanları

Ufukta kara bayrak yükselince tüccarlar dua etti, donanmalar peşine düştü, efsaneler ateşle dumanın içinde doğdu. Kimi darağacında son buldu, kimi saraylarda; kimi de tarihin külleri arasında iz bırakmadan kayboldu.

Korsan mı, kaper mi, deniz akıncısı mı?

Korsan

Kimseye hesap vermeyen bir deniz haydudu. Her ulus korsanları avladı; çoğu da darağacında son buldu.

Kaper

Savaş zamanı düşman gemilerine baskın yapmak için bir devletten izin, bir kaper beratı almış kaptan. Kanun bir yana, her şeyiyle korsan.

Deniz akıncısı

Akdeniz'in deniz akıncıları, levendler. En büyükleri, Barbaros ve Turgut Reis gibi, Osmanlı donanmasının amiralleri oldu.

Akdeniz'in Korsanları

Kızıl sakallar, hilalli sancaklar: bir imparatorluğun amiralleri olan korsanlar.

y. 1478 – 1546 · Akdeniz

Barbaros Hayreddin Paşa

Hızır Reis, Kızılsakal

Bir korsanın kızıl sakalı bir amiralin sancağı oldu, ve bütün Akdeniz ondan korkmayı öğrendi.

Ağabeyi Oruç ile İspanya kıyılarını vuran bir korsan olarak başladı, Kaptan-ı Derya oldu: Osmanlı donanmasının büyük amirali. 1538'de Preveze'de Kutsal İttifak'ı yendi ve Akdeniz'i bir Osmanlı gölüne çevirdi.

Akıbet 1546'da İstanbul'da öldü. Türbesi bugün Beşiktaş'ta, denizin kıyısında durur.

Midilli Adası'nda doğdu

Müzedeki gemisi: Osmanlı Kadırgası →
y. 1474 – 1518 · Batı Akdeniz ve Kuzey Afrika

Oruç Reis

Baba Oruç, büyük Barbaros

Kolunu yitirdi, yine de savaştı; denizin öte yakasına taşıdığı kaçaklar ona baba dedi.

Barbaros kardeşlerin büyüğü, İspanya'dan kaçan binlerce Müslümanı Kuzey Afrika'ya taşıdı; onlar da ona Baba Oruç dedi. Bicaye'deki bir çarpışmada kolunu yitirdi ve 1516'da Cezayir'i aldı.

Akıbet 1518'de Tlemsen yakınlarında İspanyollarla savaşırken şehit düştü. Davasını kardeşi sürdürdü.

Midilli Adası'nda doğdu

Müzedeki gemisi: Osmanlı Kadırgası →
y. 1485 – 1565 · Akdeniz

Turgut Reis

Dragut, İslam'ın Çekilmiş Kılıcı

Bir zamanlar düşmanın küreğine zincirlendi; onu kırmaya çalışan denize hükmetmeye geri döndü.

Barbaros'un en büyük öğrencisi, yüzyılın en korkulan korsanlarından biriydi. Tutsak düştü, bir kadırgada küreğe zincirlendi; fidyesi ödenince yeniden denize döndü. 1551'de Trablusgarp'ı aldı ve oranın beylerbeyi oldu.

Akıbet 1565'teki Büyük Malta Kuşatması'nda ölümcül biçimde yaralandı. Bodrum yakınlarındaki Turgutreis kasabası onun adını taşır.

Ege kıyısında, Bodrum yakınlarında doğdu

Müzedeki gemisi: Osmanlı Kadırgası →
y. 1451 – 1511 · Akdeniz ve İspanya'nın Atlas Okyanusu kıyısı

Kemal Reis

İlk büyük Osmanlı korsan amirali

İmparatorluğun hiç yelken açmadığı sulara yelken açtı, ve yeğenine dünyayı çizmeyi öğretti.

Osmanlı donanmasının amirali olan bir korsandı; 1492'den sonra İspanya'dan Müslümanları ve Yahudileri kurtardı, 1499'da Sapienza (Zonchio) deniz savaşını kazandı. Yeğeni, büyük haritacı Piri Reis'ti.

Akıbet 1511'de bir fırtınada denizde kayboldu.

Gelibolu'da doğdu

Müzedeki gemisi: Osmanlı Kadırgası →

Korsanlığın Altın Çağı

Karayipler'in üstünde kara bayraklar; bir şalopayla bir avuç gözü kara tayfanın, yoksul bir gemiciyi bir yıllığına kral yapabildiği günler.

y. 1680 – 1718 · Karayipler ve Kuzey Amerika kıyısı

Karasakal

Edward Teach (ya da Thatch)

Sakalında duman, gözlerinde ateş; korkunun kendisinden bir efsane yarattı.

Korsanların en ünlüsünün, savaşta yüzünü dumanlar sarsın diye sakalına yavaş yanan fitiller bağladığı anlatılır. Queen Anne's Revenge ile Charleston'ı abluka altına aldı ve bütün şehri fidyeye bağladı.

Akıbet Kasım 1718'de Kuzey Carolina'daki Ocracoke Boğazı'nda Teğmen Robert Maynard ile girdiği çetin bir çarpışmada öldürüldü.

Muhtemelen İngiltere'de, Bristol'da doğdu

Müzedeki gemisi: Queen Anne's Revenge →
1689 – 1717 · Karayipler ve Amerika kıyısı

Kara Sam Bellamy

Samuel Bellamy, Korsanların Prensi

Krallığı olmayan bir prens, tek bir yıllık zengin; deniz her sikkeyi geri aldı.

Bir yıl kadar içinde elliden fazla gemi ele geçirdi; çoğu zaman tarihin en zengin korsanı diye anılır. Tayfası ona Korsanların Prensi derdi; esirlerine merhametle davranmasıyla bilinirdi.

Akıbet Nisan 1717'de Whydah, Cape Cod açıklarında karaya vurup parçalanınca boğuldu.

İngiltere'de, Devon'da doğdu

Müzedeki gemisi: Whydah Gally →
1682 – 1722 · Atlas Okyanusu, Brezilya'dan Batı Afrika'ya ve Newfoundland'e

Kara Bart

Bartholomew Roberts

Kırmızı bir kaftan, bir fincan çay ve dört yüz gemi. Neşeli ve kısa bir ömür istedi; deniz ikisini de verdi.

Bir geminin zabitiyken korsanlara esir düştü, haftalar içinde onların kaptanı oldu ve yüzlerce gemi ele geçirerek Altın Çağ'ın en başarılı korsanı oldu. İnce kırmızı giysiler giyer, çay içer, gemide kumarı yasaklardı.

Akıbet 1722'de Batı Afrika açıklarında HMS Swallow harp gemisiyle çarpışırken bir saçma güllesiyle öldü.

Galler'de doğdu

y. 1645 – 1701 · Hint Okyanusu ve Atlas Okyanusu

Kaptan Kidd

William Kidd

Korsan avlamaya gönderildi, korsan diye asıldı. Hazinesi, derler ki, hâlâ bir yerde kumun altında bekler.

Korsan avlamak için izinli bir korsan kaptanı olarak gönderildi, sonunda kendisi korsan diye anıldı. Davası siyasi bir skandala dönüştü; gömülü hazinesinin efsanesi o günden beri hazine avcılarına toprak kazdırır.

Akıbet 1701'de Londra'da, Execution Dock'ta asıldı.

İskoçya'da doğdu

1682 – 1720 · Karayipler

Calico Jack

John Rackham

Parlak giysiler, kara bir bayrak ve kısa bir kariyer. Kafatası ile çapraz kılıçları hâlâ her korsan hikâyesinin üstünde dalgalanır.

Adını rengârenk basma (calico) giysilerinden aldı; en ünlü korsan bayrağını, kara zemin üstünde çapraz kılıçların üzerindeki kafatasını, çoğu zaman ona atfederler.

Akıbet 1720'de yakalandı ve Jamaika'da, Port Royal'de asıldı.

İngiltere'de doğdu

Etkin oldukları yıllar: 1719 – 1720 · Karayipler

Anne Bonny ve Mary Read

Calico Jack'in tayfasındaki kadınlar

Adamlar aşağıda sarhoş yatarken, iki kadın palayla, tabancayla güverteyi tuttu.

İki kadın, korsan Calico Jack Rackham'ın şalopasında yelken açtı ve savaştı. 1720'de gemi saldırıya uğradığında, adamların çoğu güverte altına saklanırken onların dövüşmeyi sürdürdüğü anlatılır.

Akıbet İkisi de idama mahkûm edildi, ama hamile oldukları için bağışlandılar. Mary Read hapiste öldü; Anne Bonny'ye ne olduğu ise bir sır.

Anne Bonny İrlanda'dan, Mary Read İngiltere'den

y. 1659 – bilinmiyor · Hint Okyanusu

Henry Every

Korsanların Kralı, Uzun Ben

En zengin ganimeti aldı, sonra tarihin içinde eriyip gitti: mezarı olmayan bir kral.

1695'te Babür İmparatoru'nun hazine gemisi Ganj-i-Sawai'yi, korsanlık tarihinin en zengin baskınlarından birinde ele geçirdi. Ardından dünyanın ilk dünya çapındaki insan avı başladı.

Akıbet Hiç yakalanmadı. Öylece ortadan kayboldu; nasıl ve nerede öldüğünü kimse bilmiyor.

İngiltere'de, Devon'da doğdu

Kral Adına

Kaper kaptanları: beratlı korsanlar; evde kahraman, ellerde şeytan.

y. 1540 – 1596 · Atlas Okyanusu, Karayipler ve Büyük Okyanus

Francis Drake

Sir Francis Drake, El Draque

Bir imparatorluğa ejderha, ötekine şövalye; ambarında İspanyol gümüşüyle dünyayı dolaştı.

İspanyollar için El Draque'ydi, ejderha; hazine filolarına baskın yapan bir korsan. İngiltere içinse bir kahramandı: 1577 ile 1580 arasında Golden Hind ile dünyanın çevresini dolaştı ve İspanyol Armadası'na karşı savaştı.

Akıbet 1596'da Panama kıyısı açıklarında dizanteriden öldü ve denize gömüldü.

İngiltere'de, Devon'da doğdu

y. 1635 – 1688 · Karayipler

Henry Morgan

Sir Henry Morgan

Panama'yı yaktı, bunun için şövalye yapıldı: İspanya'ya korsan, İngiltere'ye kahraman, sonunda da vali.

İngiltere adına İspanya'ya karşı yelken açan bir korsan kaptanıydı; Karayipler'in büyük İspanyol şehirlerine baskınlar yaptı, 1671'de berzahı aşıp Panama'nın kendisini yağmaladı.

Akıbet Şövalye ilan edildi, Jamaika vali yardımcısı yapıldı ve 1688'de zengin bir toprak sahibi olarak öldü.

Galler'de doğdu

y. 1780 – y. 1823 · Meksika Körfezi

Jean Lafitte

Körfez'in Centilmen Korsanı

Bir ulus için savaşan bir kaçakçı; sonra bataklıkların sisine doğru yelken açıp gitti.

New Orleans yakınlarındaki bataklık kollarında (bayou) üslenmiş bir kaçakçı ve korsan kaptanıydı. 1815'te adamlarıyla birlikte New Orleans Muharebesi'nde Birleşik Devletler için savaştı ve bunun için affedildi.

Akıbet Yeniden korsan kaptanlığına döndü ve 1823 dolaylarında kayıtlardan silindi.

Muhtemelen Fransa'da ya da Fransız Karayipleri'nde doğdu

Öteki Denizlerin Akıncıları

Baltık'tan Güney Çin Denizi'ne, her okyanus kendi deniz akıncılarını yetiştirdi.

1775 – 1844 · Güney Çin Denizi

Ching Shih

Zheng Yi Sao

Tarihin en büyük korsan filosu tek bir kadına boyun eğdi; o da denizi yenilmeden ve zengin bıraktı.

Kocasının ölümünden sonra Kızıl Bayrak Filosu'nun komutasını aldı: on binlerce korsan ve yüzlerce gemiyle tarihin en büyük korsan güçlerinden biri. Filoyu katı bir kanunlar düzeniyle yönetti.

Akıbet 1810'da kendisi ve tayfalarının çoğu için af pazarlığı yaptı, servetini korudu ve yaşlılığa dek yaşadı.

Çin'de, Guangdong'da doğdu

y. 1530 – 1603 · İrlanda'nın batı kıyısı

Grace O'Malley

Gráinne Mhaol, İrlanda'nın Korsan Kraliçesi

Kadırga filosuyla bir klan reisi; bir kraliçeyle, hükümdar hükümdarla konuşur gibi konuştu.

O'Malley klanının reisiydi; bir kadırga filosuna komuta etti ve İrlanda kıyıları boyunca baskınlar yaptı. 1593'te İngiltere'ye yelken açtı ve Kraliçe I. Elizabeth ile yüz yüze görüştü.

Akıbet 1603 dolaylarında, muhtemelen Mayo Kontluğu'ndaki Rockfleet Şatosu'nda öldü.

İrlanda'da, Mayo Kontluğu'nda doğdu

y. 1360 – 1401 · Baltık Denizi ve Kuzey Denizi

Klaus Störtebeker

Erzak Kardeşleri'nin önderi

Başı vurulduktan sonra bile, der hikâye, tayfasını kurtarmak için yürümeyi sürdürdü.

Hansa Birliği'nin gemilerine baskın yapan Erzak Kardeşleri'nin (Vitalienbrüder) en ünlüsüydü. Adının “kadehi tek yudumda boşalt” anlamına geldiği söylenir.

Akıbet 1401'de yakalandı ve Hamburg'da başı vuruldu. Efsaneye göre idamından sonra adamlarının önünden yürüdü; önünden geçtiği her adam bağışlandı.

Muhtemelen Kuzey Almanya'da, Wismar yakınlarında doğdu

Korsanların Kanunu

Korsan tayfaları yelken açmadan önce bir sözleşme imzalardı. 1720'lerde Bartholomew Roberts'ın sözleşmesinden uyarlanan bu kurallar, pek çok korsan gemisinin, onları avlayan donanmalardan daha adil yönetildiğini gösterir.

  1. Her adamın, o anın işlerinde bir oyu vardır.
  2. Ele geçirilen taze yiyecek ve içkiden her adam eşit pay alır.
  3. Hiç kimse para için iskambil ya da zar oynamayacak.
  4. Akşam saat sekizde fenerler ve mumlar söner.
  5. Tabancanı ve palanı temiz ve göreve hazır tut.
  6. Görevde bir uzvunu yitiren her adama ortak sandıktan ödeme yapılır.
  7. Kaptan ile levazım zabiti ganimetten iki pay alır; öteki zabitler bir buçuk ya da bir çeyrek pay.

Kara Bayrağın Gemileri

Osmanlı Kadırgası

Harp gemisi Savaş kadırgası · 16. yüzyıl

Üç yüzyıl boyunca Akdeniz'e kürekli kadırgalar hükmetti ve Osmanlı kadırgası bunların en güzellerindendi. Onlardan biri bugün hâlâ İstanbul'da yaşıyor.

Whydah Gally

Harp gemisi Korsan amiral gemisi (eski köle gemisi) · 1717

Köleleştirilmiş Afrikalıları taşımak için yapıldı; korsan Black Sam Bellamy onu ele geçirdi ve bir fırtınada Cape Cod açıklarında parçalandı. Kimliği belirlenen ilk korsan batığıdır.

Model yakındaGemiyi ziyaret et

Queen Anne's Revenge

Harp gemisi Korsan amiral gemisi (eski Fransız köle gemisi) · 1718

Karasakal'ın amiral gemisi kırk top taşıdı ve koca bir şehri abluka altına aldı. Birkaç ay sonra karaya oturdu; birkaç ay sonra da Karasakal öldü.

Model yakındaGemiyi ziyaret et

Hikâyeleri

Kara Sam ve Whydah

26 Nisan 1717 · Wellfleet açıkları, Cape Cod, Massachusetts

Bir yılda elliden fazla gemi ele geçirdi ve çağının en zengin korsanı oldu. Sonra Cape Cod açıklarında bir bahar fırtınası gemisini, hazinesini ve adamlarının neredeyse hepsini aldı.

Hikâyeyi okuyun →

Ateşler söndü, darağaçları yıkıldı. Yalnızca hikâyeler hâlâ yelken açıyor.